آیا تحصیل را نیمهکاره رها کردهاید؟ به دنبال **گرفتن دیپلم** برای استخدام یا مهاجرت هستید؟ یا شاید در دوران سربازی به فکر **ادامه تحصیل بزرگسالان** افتادهاید؟ در این مقاله کامل، تمام روشهای **دریافت دیپلم** معتبر از آموزش و پرورش را بررسی میکنیم تا بهترین مسیر را بر اساس شرایط خود انتخاب کنید
گرفتن دیپلم رسمی آموزش و پرورش | راهنمای کامل دریافت دیپلم بزرگسالان
دیپلم رسمی چیست؟
دیپلم رسمی آموزش و پرورش آخرین مدرک دوره متوسطه است که توسط وزارت آموزش و پرورش صادر میشود و برای ادامه تحصیل، استخدام، مهاجرت، دریافت مجوزهای شغلی و بسیاری از امور اداری کاربرد دارد. اگر تحصیل خود را نیمهتمام رها کردهاید یا قصد دریافت دیپلم مجدد را دارید، میتوانید از طریق مدارس بزرگسالان و مراکز آموزشی مجاز، مسیر قانونی دریافت دیپلم را طی کنید.
انواع دیپلم رسمی
در نظام آموزشی ایران سه نوع دیپلم رسمی وجود دارد:
- دیپلم نظری (ریاضی، تجربی و انسانی)
- دیپلم کاردانش
- دیپلم فنی و حرفهای
هر یک از این شاخهها شرایط، واحدهای درسی و مسیر ادامه تحصیل متفاوتی دارند و انتخاب آنها به هدف تحصیلی یا شغلی شما بستگی دارد.
چگونه دیپلم بگیریم؟
افرادی که ترک تحصیل کردهاند، دیپلم ناقص دارند یا قصد دریافت دیپلم مجدد را دارند، میتوانند با بررسی سوابق تحصیلی، تطبیق واحدهای گذراندهشده و ثبتنام در مدارس بزرگسالان، واحدهای باقیمانده را تکمیل کنند. پس از قبولی در امتحانات، دیپلم رسمی آموزش و پرورش صادر خواهد شد.

دیپلم بزرگسالان
دیپلم بزرگسالان مناسب افرادی است که امکان ادامه تحصیل در مدارس روزانه را ندارند. بسیاری از مدارس بزرگسالان دورههای حضوری، نیمهحضوری و آموزش از راه دور را ارائه میکنند تا افراد شاغل نیز بتوانند در کنار کار، تحصیلات خود را تکمیل کنند.
دیپلم کاردانش
دیپلم کاردانش یکی از محبوبترین مسیرهای دریافت دیپلم برای بزرگسالان است. این شاخه علاوه بر دروس عمومی، شامل آموزش مهارتهای تخصصی نیز میشود و در رشتههایی مانند گرافیک، گردشگری، حسابداری، کامپیوتر، هتلداری، امور اداری و دهها رشته دیگر ارائه میشود.
مزایای دریافت دیپلم رسمی
- امکان ادامه تحصیل در دانشگاه
- افزایش فرصتهای استخدام
- استفاده از مدرک برای مهاجرت
- ارتقای شغلی و افزایش حقوق
- دریافت مجوزهای کسبوکار و برخی خدمات اداری
- برخورداری از مدرک قابل استعلام آموزش و پرورش
مدارک موردنیاز
برای ثبتنام معمولاً مدارکی مانند شناسنامه، کارت ملی، تمام مدرک تحصیلی، عکس پرسنلی و سایر مدارک موردنیاز آموزش و پرورش دریافت میشود. شرایط دقیق ثبتنام با توجه به وضعیت تحصیلی هر فرد متفاوت است.
سوالات متداول
آیا افراد ترک تحصیل کرده میتوانند دیپلم بگیرند؟
بله. با بررسی سوابق تحصیلی و گذراندن واحدهای باقیمانده، امکان دریافت دیپلم رسمی وجود دارد.
آیا دیپلم بزرگسالان معتبر است؟
بله. دیپلم صادرشده توسط آموزش و پرورش از نظر اعتبار با سایر دیپلمهای رسمی تفاوتی ندارد.
بعد از گرفتن دیپلم میتوان وارد دانشگاه شد؟
بله. پس از دریافت دیپلم رسمی میتوانید مطابق قوانین آموزش عالی برای ورود به دانشگاه و ادامه تحصیل اقدام کنید.
ادامه تحصیل برای سربازان و دریافت دیپلم
یکی از سوالات متداول مشمولان خدمت سربازی این است که آیا در دوران خدمت امکان ادامه تحصیل و دریافت دیپلم وجود دارد یا خیر. در بسیاری از موارد، افرادی که وارد خدمت سربازی شدهاند، پس از مشخص شدن یگان خدمتی خود میتوانند با دریافت نامه یا معرفینامه از یگان محل خدمت، برای ادامه تحصیل در مدارس بزرگسالان یا مراکز آموزشی مجاز اقدام کنند.
پس از ارائه این معرفینامه و بررسی شرایط توسط آموزش و پرورش، امکان ثبتنام و ادامه تحصیل مطابق ضوابط و مقررات مربوطه فراهم میشود. بنابراین اگر در حال انجام خدمت سربازی هستید و قصد دریافت دیپلم رسمی آموزش و پرورش را دارید، بهتر است پس از استقرار در یگان خدمتی، موضوع را از مسئول نیروی انسانی یا امور کارکنان یگان پیگیری کرده و معرفینامه لازم را دریافت کنید.
توجه داشته باشید که شرایط ادامه تحصیل سربازان ممکن است با توجه به قوانین و دستورالعملهای جاری آموزش و پرورش و نیروهای مسلح تغییر کند؛ بنابراین پیش از ثبتنام، از آخرین ضوابط مربوط به محل خدمت و مرکز آموزشی موردنظر خود اطلاع کسب کنید.
فرم الف رشتههای کاردانش و فنی و حرفهای
هر یک از رشتههای کاردانش و فنی و حرفهای دارای فرم «الف» اختصاصی هستند که در آن تمامی دروس عمومی و دروس فنی (مهارتی) همان رشته بهصورت کامل مشخص شده است.
نکته مهم این است که دروس عمومی در تمامی رشتههای کاردانش و فنی و حرفهای یکسان هستند و تفاوت اصلی رشتهها تنها در دروس فنی و مهارتی است. این دروس تخصصی باید مطابق ضوابط آموزش و پرورش و از طریق سازمان آموزش فنی و حرفهای کشور یا سایر مراجع مورد تأیید برای آن رشته گذرانده شوند.
اگر قصد انتخاب رشته یا دریافت دیپلم رسمی را دارید، پیشنهاد میکنیم قبل از ثبتنام، روی رشته موردنظر خود کلیک کنید تا فرم الف آن رشته را مشاهده کنید. در فرم الف، فهرست کامل دروس عمومی، دروس فنی، تعداد واحدها و مهارتهای موردنیاز درج شده است و میتوانید با آگاهی کامل، مناسبترین رشته را انتخاب کنید.
گرفتن اصل مدرک دیپلم
اگر قبلاً دیپلم رسمی آموزش و پرورش دریافت کردهاید اما اصل مدرک خود را گم کردهاید یا به آن دسترسی ندارید، میتوانید برای دریافت مجدد آن اقدام کنید. در اولین مرحله باید به مدرسهای که از آن فارغالتحصیل شدهاید مراجعه کرده و درخواست صدور اصل مدرک دیپلم و ریزنمرات خود را ثبت کنید.
در بسیاری از موارد، ابتدا گواهی موقت دیپلم برای شما صادر میشود و پس از طی مراحل اداری، اصل مدرک دیپلم تحویل خواهد شد. هنگام مراجعه، همراه داشتن اصل کارت ملی، شناسنامه و سایر مدارک شناسایی الزامی است.
اگر مدرسه محل تحصیل شما تغییر نام داده، ادغام شده یا دیگر فعالیت نداشته باشد، پرونده تحصیلی معمولاً به اداره آموزش و پرورش منطقه منتقل شده است. در این شرایط، مدرسه شما را به اداره آموزش و پرورش مربوطه معرفی میکند تا مراحل دریافت اصل مدرک و ریزنمرات از طریق آن اداره انجام شود.
در صورتی که محل نگهداری پرونده تحصیلی خود را نمیدانید، میتوانید با مراجعه به اداره آموزش و پرورش منطقه محل تحصیل، اطلاعات لازم را دریافت و درخواست صدور اصل مدرک دیپلم خود را ثبت کنید.

آیا دیپلم نظری، کاردانش و فنی و حرفهای با هم تفاوت دارند؟
این یکی از رایجترین سوالات متقاضیان دریافت دیپلم است. از نظر اعتبار مدرک، دیپلم نظری، دیپلم کاردانش و دیپلم فنی و حرفهای همگی دیپلم رسمی آموزش و پرورش هستند و هیچ تفاوتی از نظر اعتبار قانونی، استخدام، ادامه تحصیل، مهاجرت و استعلام مدرک با یکدیگر ندارند.
تفاوت اصلی این دیپلمها در نوع آموزش و محتوای درسی آنها است. دیپلم نظری بیشتر بر دروس تئوری تمرکز دارد، در حالی که دیپلم کاردانش و فنی و حرفهای علاوه بر دروس عمومی، شامل آموزش مهارتهای عملی و فنی نیز هستند.
برای ادامه تحصیل در بیشتر رشتههای دانشگاهی، نوع دیپلم محدودیتی ایجاد نمیکند. به عنوان مثال، اگر دیپلم کاردانش، فنی و حرفهای، انسانی، ریاضی یا تجربی داشته باشید، میتوانید در رشتههایی مانند حسابداری، مهندسی کامپیوتر، مدیریت، حقوق، روانشناسی، علوم تربیتی و بسیاری از رشتههای دیگر ادامه تحصیل دهید؛ البته پذیرش نهایی تابع قوانین و ضوابط سازمان سنجش و دانشگاهها است.
تنها استثنای مهم، رشتههای گروه علوم پزشکی و بهداشت مانند پزشکی، دندانپزشکی، داروسازی و برخی رشتههای پیراپزشکی است که برای شرکت در آزمون سراسری این گروه، داشتن دیپلم علوم تجربی الزامی است.
تفاوت دیپلم فنی و حرفهای با کاردانش در بزرگسالان
نکته مهم دیگری که باید بدانید این است که دیپلم فنی و حرفهای فقط در دوره روزانه و برای دانشآموزان زیر ۱۸ سال ارائه میشود. بنابراین افرادی که در مقطع بزرگسالان قصد دریافت دیپلم دارند، میتوانند از بین دیپلم نظری (ریاضی، تجربی یا انسانی) و دیپلم کاردانش یکی را انتخاب کنند و امکان اخذ دیپلم فنی و حرفهای در مدارس بزرگسالان وجود ندارد.
بنابراین اگر سن شما از دوره روزانه گذشته است، دیپلم کاردانش بهترین جایگزین دیپلم فنی و حرفهای برای ادامه تحصیل، استخدام و دریافت مدرک رسمی آموزش و پرورش خواهد بود.
گرفتن دیپلم چقدر زمان میبرد؟
مدت زمان دریافت دیپلم به نوع دیپلم انتخابی بستگی دارد و بین دیپلم نظری و دیپلم کاردانش تفاوت وجود دارد.
مدت زمان دریافت دیپلم نظری
دیپلمهای نظری (ریاضی، تجربی و انسانی) شامل ۱۰۵ واحد درسی هستند و معمولاً در ۷ ترم تحصیلی ارائه میشوند. بنابراین، مدت زمان اخذ دیپلم نظری بهطور میانگین حدود ۲ سال و ۴ ماه است.
دلیل طولانیتر بودن این مسیر این است که تمام ۱۰۵ واحد درسی از طریق سامانه سیدای آموزش و پرورش ثبت و گذرانده میشوند و طبق مقررات، امکان ثبتنام بیش از سقف مجاز واحدها در هر سال تحصیلی وجود ندارد.
مدت زمان دریافت دیپلم کاردانش
دیپلم کاردانش نیز در مجموع ۱۰۵ واحد درسی دارد، اما این واحدها به دو بخش تقسیم میشوند:
- ۵۰ واحد دروس عمومی
- ۵۵ واحد دروس فنی و مهارتی
از آنجا که دروس عمومی در آموزش و پرورش و دروس فنی و مهارتی از طریق سازمان آموزش فنی و حرفهای یا مراجع مهارتی مورد تأیید گذرانده میشوند، امکان طی کردن این دو بخش بهصورت همزمان وجود دارد. به همین دلیل، در بسیاری از موارد دیپلم کاردانش در حدود یک سال (۳ ترم) قابل دریافت است.
نحوه ارائه واحدهای آموزش و پرورش
ثبتنام دروس عمومی آموزش و پرورش معمولاً در سه نوبت انجام میشود:
- ۲۰ واحد در نوبت دیماه
- ۲۰ واحد در نوبت خردادماه
- ۱۰ واحد در نوبت شهریورماه
در نتیجه، حداکثر ۵۰ واحد درسی در طول یک سال تحصیلی از طریق آموزش و پرورش قابل گذراندن است. به همین دلیل، در دیپلم نظری که تمام واحدها از طریق سامانه سیدا ثبت میشوند، زمان اخذ مدرک بیشتر است؛ اما در دیپلم کاردانش به دلیل جدا بودن واحدهای مهارتی، فرآیند دریافت دیپلم سریعتر انجام میشود.

آیا امکان پرداخت اقساطی برای دریافت دیپلم وجود دارد؟
بله. یکی از سوالات پرتکرار متقاضیان این است که آیا هزینه ثبتنام دیپلم را میتوان بهصورت اقساطی پرداخت کرد؟
در گروه آموزشی سینوهه (برند مشهد تحصیل)، برای اینکه همه متقاضیان بتوانند بدون دغدغه مالی ثبتنام خود را انجام دهند، امکان پرداخت اقساطی شهریه فراهم شده است.
آیا برای ثبتنام چک دریافت میشود؟
خیر. برای استفاده از شرایط اقساطی، نیازی به ارائه چک، سفته یا ضامن نیست. ثبتنام تنها با پرداخت اولیه و سپس پرداختهای ماهانه انجام میشود.
تنها شرط استفاده از این طرح، خوشقولی در پرداخت اقساط است. هدف گروه آموزشی سینوهه این است که هیچ فردی به دلیل مشکلات مالی از ادامه تحصیل و دریافت دیپلم رسمی آموزش و پرورش محروم نشود.
اگر قصد ثبتنام در دیپلم نظری یا دیپلم کاردانش را دارید، میتوانید از شرایط پرداخت اقساطی استفاده کرده و بدون نیاز به چک، فرآیند ثبتنام خود را آغاز کنید.
توجه: شرایط پرداخت اقساطی ممکن است با توجه به نوع رشته یا قوانین داخلی مرکز آموزشی تغییر کند. برای اطلاع از جزئیات، مبلغ پیشپرداخت و تعداد اقساط، با کارشناسان گروه آموزشی سینوهه (برند مشهد تحصیل) تماس بگیرید.
سیکل نظام قدیم و نظام جدید چه فرقی دارند؟
یکی از سوالات بسیار رایج میان متقاضیان دریافت دیپلم، تفاوت بین «سیکل نظام قدیم» و «سیکل نظام جدید» است. درک این تفاوت، تأثیر مستقیمی بر نحوهی تطبیق واحدهای تحصیلی شما برای گرفتن دیپلم دارد.
برای روشن شدن موضوع، ابتدا ساختار نظام آموزشی ایران را بررسی میکنیم:
- نظام جدید آموزشی (6-3-3): در این نظام، دوران تحصیل به سه دوره تقسیم میشود: ۶ سال دبستان، ۳ سال اول متوسطه (پایههای هفتم، هشتم و نهم) که همان سیکل نظام جدید محسوب میشود، و در نهایت ۳ سال دوم متوسطه (پایههای دهم، یازدهم و دوازدهم) که به دریافت دیپلم رسمی منجر میشود.
- نظام قدیم آموزشی: در این نظام، دورهی راهنمایی شامل پایههای اول، دوم و سوم راهنمایی بود. جالب است بدانید که سیکل نظام قدیم (یعنی سوم راهنمایی قدیم) دقیقاً معادل پایهی هشتم نظام جدید است.
به عبارت سادهتر، پایان دورهی سیکل در نظام قدیم با پایان پایهی هشتم در نظام جدید برابر است و پایهی نهم نظام جدید، معادل بخشی از دورهی دبیرستان قدیم محسوب میشود که به آن “سال اول دبیرستان قدیم” نیز گفته میشود.

ما در گروه آموزشی سینوهه (برند مشهد تحصیل) چگونه کمک میکنیم؟
اگر شما سابقهی تحصیلی در نظام قدیم دارید و قصد ادامهی تحصیل و دریافت دیپلم در نظام جدید را دارید، نگران نباشید! ما با تجربهی کافی در زمینهی تطبیق سوابق تحصیلی (تطبیق سیکل)، به شما کمک میکنیم تا سیکل نظام قدیم خود را به نظام جدید تبدیل کنید و بدون سردرگمی، مسیر ادامه تحصیل بزرگسالان را ادامه دهید.

سلام
من چطور میتونم دیپلم کاردانش از راه دور ثبت نام کنم . مدرک هم سیکل دارم و دهم و یازدهم تکمیل هستم دوازدهم افتادم رشتم تجربیه میخوام بیام رشته کاردانش . بهم رشته معرفی کنید ومدت زمان چقدر هست